Nerwica a ból pod prawym żebrem

Ból albo ucisk pod prawym łukiem żebrowym potrafi solidnie wystraszyć, bo to okolica wątroby i pęcherzyka żółciowego. U wielu osób z zaburzeniami lękowymi badania nie wykazują jednak żadnej choroby narządów, a mimo to dolegliwość jest realna i nawraca. Poniżej tłumaczymy, skąd się bierze napięciowy ból w tym miejscu, po czym poznać, że ma podłoże lękowe, i kiedy trzeba go pilnie sprawdzić u lekarza.

Co kryje się pod prawym łukiem żebrowym

Prawe podżebrze to anatomicznie zatłoczone miejsce. Leżą tu dolny brzeg wątroby i pęcherzyk żółciowy, zgięcie wątrobowe jelita grubego, fragment dwunastnicy, a od tyłu prawa nerka. Nad nimi pracuje przepona i mięśnie międzyżebrowe. Ból w tej okolicy może więc pochodzić z bardzo różnych źródeł i właśnie dlatego bywa niepokojący. Przy nerwicy zwykle żaden z tych narządów nie jest chory, a dolegliwość powstaje w mięśniach, oddechu i sposobie, w jaki układ nerwowy odczytuje sygnały z brzucha.

Dlaczego nerwica daje ból pod prawym żebrem

Mechanizm jest kilkuelementowy i w całości wynika z tego, jak organizm reaguje na przewlekły lęk.

• Napięcie mięśni. W lęku mięśnie międzyżebrowe, przepona i powłoki brzucha są stale spięte. Utrzymywane godzinami napięcie daje tępy, uciskowy ból tuż pod żebrami.
• Płytki, przyspieszony oddech. Podczas napięcia oddycha się górną częścią klatki, a przepona pracuje nierówno. To męczy mięśnie oddechowe i sprzyja połykaniu powietrza.
• Gazy w jelicie. Połknięte powietrze i zwolniona praca jelit gromadzą gaz w zgięciu wątrobowym okrężnicy, dokładnie pod prawym żebrem. Powstaje uczucie rozpierania i ucisku.
• Nadwrażliwość trzewna. Lęk wzmacnia odbiór sygnałów z ciała w osi mózg-jelito. Wrażenia, które normalnie byłyby niezauważalne, odczuwa się jako ból.
• Pobudzenie układu współczulnego. Ten sam mechanizm, który przyspiesza serce, zmienia napięcie i pracę przewodu pokarmowego.

Efekt jest taki, że ból jest prawdziwy, choć nie stoi za nim uszkodzenie narządu. To typowy objaw somatyczny, czyli lęk odczuwany przez ciało.

Po czym poznać ból o podłożu lękowym

Napięciowy ból pod żebrem ma dość charakterystyczny obraz, który różni go od dolegliwości narządowych.

• Jest raczej tępy, uciskowy lub kłujący niż kolkowy.
• Zmienia nasilenie i miejsce, potrafi wędrować w okolicy żeber.
• Nasila się w napięciu i stresie, a słabnie, gdy się rozproszysz albo uspokoisz.
• Towarzyszą mu inne objawy lęku: kołatanie serca, duszność, napięcie karku, niepokój.
• Nie wiąże się wyraźnie z tłustym posiłkiem i nie daje gorączki ani żółtaczki.
• Utrzymuje się tygodniami, faluje, ale nie narasta gwałtownie.

Jeśli rozpoznajesz u siebie ten wzorzec, a lekarz wykluczył inne przyczyny, prawdopodobnie masz do czynienia z objawem somatycznym lęku. Więcej takich dolegliwości opisujemy w tekście o objawach nerwicy.

Tabela ma charakter orientacyjny. O przyczynie bólu decyduje lekarz po badaniu.

Co pomaga na napięciowy ból pod żebrami

Skoro objaw napędza lęk i napięcie, to od tej strony najskuteczniej się go rozbraja. Doraźnie ulgę daje spokojny, wolny oddech prowadzony przeponą zamiast górną częścią klatki, rozluźnienie barków i karku oraz ruch, który rozładowuje napięcie. To jednak działanie objawowe. Trwała poprawa przychodzi zwykle wtedy, gdy leczy się samą przyczynę, czyli zaburzenie lękowe. Podstawą jest psychoterapia, a w razie potrzeby lekarz dobiera leki. Gdy w obrazie dominują objawy somatyczne, takie jak właśnie ból i ucisk pod żebrami, rozważa się opipramol, który działa przeciwlękowo i sprawdza się w somatyzacji. Przy nasilonym napięciu doraźnie pomaga hydroksyzyna, a w przewlekłym, uogólnionym lęku bywa stosowana pregabalina. Wybór należy do lekarza i zależy od tego, jak lęk się objawia.

Kiedy zgłosić się do lekarza

Do lekarza warto zgłosić się w dwóch sytuacjach. Pierwsza to wykluczenie przyczyn organicznych, gdy ból pod prawym żebrem pojawia się po raz pierwszy, jest wyraźny albo się utrzymuje. Podstawą jest wtedy badanie i zwykle USG jamy brzusznej. Druga to leczenie samego lęku, gdy inne przyczyny zostały już wykluczone, a objaw wraca razem z napięciem i pozostałymi dolegliwościami lękowymi. Konsultację psychiatryczną i e-receptę można uzyskać także online.

Jeśli chcesz sprawdzić, czy Twoje dolegliwości pasują do zaburzeń lękowych, zajrzyj też do tekstu o tym, jak leczy się nerwicę. Gdy ból pojawia się napadowo razem z silnym lękiem, pomocny będzie poradnik co robić przy ataku paniki.

Najczęstsze pytania o ból pod prawym żebrem przy nerwicy

Przeczytaj także